රන්ජන් රාමනායකගේ හඬපට දැන් රටේ අලුත්ම පාර්ලිමන්ට් ජෝක් එක බවට පත් වී තිබේ. රන්ජන් ගැන බොහෝ දේ පසුගිය සතියේම කියැවුණේය. ලියැවුණේය. මුද්රිත මාධ්ය, ඉලෙක්ට්රොනික් මාධ්යවල පමණක් නොව සමාජ මාධ්යවලටද රන්ජන් රසවත් කටගැස්මක් බවට පත් විය. එසේ කටගැස්මක් බවට පත් වුණත් ඔහු රටේ නමගිය නළුවෙකි. ඊටත් වඩා පාර්ලිමේන්තු මන්ත්රීවරයෙකි. මහජනතාව විසින් ඡන්දය ලබා දී රටේ නීති හදන තැනට යැවූ මහජන නියෝජිතයෙකි. මේ රටේ මහජන නියෝජිතයන් මේ ආකාරයට ජනතාවගේම කටගැස්මක් බවට පත් විය යුතුද?
පාර්ලිමේන්තුවේ මැති ඇමැතිවරුන් ජනතාව හමුවේ ජෝකර්ලා බවට පත්වූ අවස්ථා මීට ඉහතදී පවා සිදුව තිබේ. අපගේ අදහස නම් පාර්ලිමේන්තුවේ පමණක් නොව පළාත් සභා සහ පළාත් පාලනවල මන්ත්රීවරුන් වුවද ජෝකර්ලා විය යුතු නැති බවය. කටගැසුම් බවට පත්විය යුතුද නැත. මන්ත්රීවරුන් සියලු දෙනා මහජන නියෝජිතයන් වනවා සේම ඔවුන් විසින් ආරක්ෂා කරගත යුතු ගරුත්වයක් සහ අභිමානයක්ද තිබෙන බව අමතක නොකළ යුතුය. මහජන නියෝජිතයන් සතු වගකීම් මෙන්ම මහජනතාව ඉදිරියේ ඔවුන්ගේ හැසිරීම්ද ආදර්ශවත් විය යුතුය. එසේ නොවන විට තමන් විසින් පත් කරන ලද තමන්ගේ නියෝජිතයන් සම්බන්ධව ජනතාව තුළ පවතින ගෞරවය සහ පිළිගැනීමද තුරන් වී යයි. මහජන නියෝජිතයන් මහජනතාවගේම හූ හඬට ලක්වන්නේ එවැනි අවස්ථාව උද්ගත වන විටය.
පාර්ලිමේන්තුවට තේරී පත්වන සියලු මන්ත්රීවරැන්ට සමාන අධ්යාපන මට්ටමක් නැත. එසේ අධ්යාපන මට්ටමක් තිබිය යුතු බවට නීතියක්ද නැත. රටේ ජනතාව විහිළුවට මෙන් කියන්නේ මේ රටේ කිසිම අධ්යාපන සුදුසුකමක් හෝ වෘත්තීමය පළපුරැද්දක් හෝ නොමැතිව කළ හැකි එකම රස්සාව පාර්ලිමේන්තු මන්ත්රීකම බවය. මන්ත්රීකම රස්සාවක් නුවුවද මෙරට මන්ත්රීවරැන් වැටුප්, දීමනා, ඩියුටි ෆ්රී වාහන පර්මිට් පමණක් නොව පැන්ෂන් එකක් පවා හිමි අය වීම හේතුවෙන් එයට රස්සාවක පෙනුම ආරූඪ වී තිබේ. වෙනත් රටවල වුවද මහජන නියෝජිතයන්ට වැටුපක් ලබාදෙන බව සැබෑය. එහෙත් ඔවුන්ට කියා විශේෂ වරප්රසාද නැත. වාහන ගෙන්වා ගන්නේ නම් එය රටේ සාමාන්ය වැසියකු අනුගමනය කරන නීති රෙගුලාසිවලට යටත්ව කරගත යුතුය. තමන්ට නියමිත වාහනයක් හැර වෙනත් වාහන භාවිත කරන්නේ නම් ඒවාට නිසි ගෙවීම් කළ යුතුය. ඔවුන්ට පැන්ෂන් එකක් නැත. නීත්යානුකූල නොවන බලතල පවරාගෙන හිතූමතයේ කටයුතු කිරීමද කළ නොහැක. නීතියද එක සේ අදාළ වෙයි. එසේ වුවද අධ්යාපන මට්ටම අඩු වුවත් මන්ත්රී පදවියේ ගෞරවය රකින බොහෝ මන්ත්රීවරැන් අප රටේද සිටින බව පැවසිය යුතුය.
එසේ වුවද අපේ රටේ ඇතැම් විට මන්ත්රී ආණ්ඩු පක්ෂයේ නම් නීතිය පවා වෙනස්ම ක්රියාත්මක වන අවස්ථා තිබේ. රන්ජන් රාමනායක හඬපට බයිස්කෝප් එකෙන් හෙළිවන ඇතැම් දෙබස්වලින් පෙනී යන්නේ ආණ්ඩුවේ මැති ඇමැතිවරැන්ට නීතිය ඇඹරීමට පවා හැකියාවක් තිබෙන බවය. මෙවැනි අතපෙවීම් මහජන නියෝජිතයන්ගේ ගරැත්වය සහ අභිමානය කෙළෙසා දමන බව අමුතුවෙන් කිවයුතු නැත. දැන හෝ නොදැන හෝ වසර ගණනාවක් තිස්සේ රන්ජන් රාමනායක මන්ත්රීවරයා (හිටපු රාජ්ය ඇමැතිවරයා) සිදුකර ඇත්තේ තමන්ගේ පමණක් නොව පාර්ලිමේන්තුවේ සෙසු මන්ත්රී සගයන්ගේ පවා රෙදි ගලවන කාර්යයක නිරත වීමය. එහි බරපතළකම නොදැන සිටීමට තරම් රන්ජන් රාමනායක තොත්ත බබෙක් නොවේ. අඩුම තරමින් තමන්ගේ අගමැතිවරයා හෝ මේ හඬ පටිගත කිරීමේ ව්යාධියෙන් ගැලවීමට තරම්වත් ඔහුට ඥානය පහළ වී නැත. මන්ත්රීවරැන්ගේ ආචාරධර්ම ගැන කතා කිරීමට මෙය අවස්ථාවක් කරගත යුතු බව අපට කල්පනා වන්නේ එබැවිනි.
දැනට කාලයකට පෙර කතානායක කරු ජයසූරිය මහතා පාර්ලිමේන්තු මන්ත්රීවරුන්ට බලපාන ආචාරධර්ම පද්ධතියක් සැකසීම කෙරෙහි උනන්දු වූ බව අපට මතකය. එහෙත් ඒ සඳහා අඩුමතරමින් තමන්ගේ පක්ෂයේ මන්ත්රීවරුන්ගෙන්වත් ප්රමාණවත් සහයෝගයක් සහ අනුබලයක් ලැබුණු බවක් අපට මතක නැත. ආචාරධර්ම පද්ධතියක් එදා සිටම තිබුණා නම් කොතරම් හොඳදැයි පාර්ලිමේන්තුවේ සිටින රන්ජන් සමඟ දුරකතනයෙන් කතා කළ සියලුම මන්ත්රීවරුන්ට දැන් නම් සිතෙනවාට සැකයක් නැත.
මන්ත්රී පදවියක් යනු නිකම්ම ලැබෙන දෙයක් නොවන බව සියලුම මැති ඇමැතිවරුන් විසින් වටහාගත යුතු කාලය එළැඹී තිබේ. ඔවුන් විසින්ම එය වටහා නොගතහොත් මහජනතාව විසින් වැඩිකල් නොයවා එම පාඩම කියා දීමටද ඉඩ තිබේ. මේ බව තමන්ගේ රෙදි තමන්ගේ අතින්ම මහජනතාව ඉදිරියේ ගලවා දැමීමට සූදානමින් සිටින මන්ත්රීවරුන් පමණක් නොව එවැනි මන්ත්රීවරුන් රැකගැනීමට හෝ සුරතල් කිරීමට හෝ කටයුතු කරන නායකයන්ද අවබෝධ කර ගැනීම අවශ්යය. මෙවැනි පාර්ලිමන්ට් ජෝක්ස් දැකලාම මහජනතාවට දැන් මේවා තිත්ත වී තිබේ. බැලූ බැල්මට ඔවුන් සිනා පහළ කළ ද පාර්ලිමේන්තු මන්ත්රීවරුන්ගේ ගෞරවය සහ අභිමානය ඔවුන් අතින් කීතු කීතුවලට ඉරෙන අන්දම රටේ මහජනතාව ගැවසෙන පොදු ස්ථානවලට සවන් යොමු කිරීමෙන් අසාගත හැකිවනු ඇත. නැතහොත් සමාජ මාධ්ය ඔස්සේද ඒවා බලාගත හැකිවනු ඇත. මෙය තවදුරටත් විහිළුවක් නොවන බව එවිට අවබෝධ කරගත හැකිවනු ඇත. සැබෑ ජීවිතය කබල් චිත්රපටයක් නොවන බව සියලු මැති ඇමැතින් දැනගත යුතුය.
රටක පාර්ලිමේන්තුවේ, විධායකයේ සහ අධිකරණයේ ගෞරවය දුරකතන මේනියාවකින් විනාශ කර දැමීමට කිසිම මන්ත්රීවරයකුට අයිතියක් නැත. මෙය පාර්ලිමේන්තුවේ මන්ත්රීවරුන් සියලු දෙනා කෙසේවෙතත් සිය දෙනකු විසින් හෝ අත්හදා බැලීමට ගියොත් සිදුවිය හැකි ව්යසනය කොතරම්දැයි සිතාගැනීමට පසුගිය දින කිහිපය පමණක් ප්රමාණවත්ය. ආණ්ඩුවත් විපක්ෂයත් දැන් කළ යුත්තේ මේ හඬපටවලට සවන් දෙමින් රටේම ජනතාවගේ කටගැස්මක් බවට පත්වීම නොව සිදු වූ වැරදිවලට නිසි පිළියම් යෙදීමය. මන්ත්රීවරුන්ට ආචාරධර්ම පද්ධතියක් වහාම ක්රියාවට නැංවීම එහි අත්යාවශ්ය කොන්දේසියක් බව අපි විශ්වාස කරමු.